O Ateneo Compostelano

O Ateneo Compostelano
Escultura de Brañas en Carballo
Escultura de Brañas en Carballo  

Os Ateneos foron institucións ambivalentes que poden ser considerados indistintamente como Academias científicas, Institutos de ensinanza ou Circo literario, moi vencelladas á aparición do espazo público liberal e burgués. Todos naceron tomando como modelo o Athenée de les Arts, fundado en París en 1792 e xorden como desmembramento das Sociedades Económicas de Amigos do País. Proliferan especialmente durante a Restauración Borbónica.

 

Na Galiza un dos primeiros é o Ateneo Ferrolano, fundado en 1879 e presidido por un enxeñeiro da Armada. O seu discurso inaugural mereceu o tratamento en portada en varios xornais, non polo que dixo mais por plaxio

 

Seguramente foi o Ateneo Compostelano, a pesar da súa curta vida, o que máis influíu no pensamento galego do século XIX polo seu labor difusor do Rexionalismo e pola súa vinculación á Universidade. O 26 de febreiro de 1888, as 12 da mañá, tivo lugar o acto oficial de abertura baixo a presidencia accidental do reitor sr. González Salgado. Era domingo.

 

A primeira conferencia tivo lugar o sábado 10 de marzo e correu a cargo de Alfredo Brañas, catedrático de Economía. O título da conferencia, Exame crítico das liberdades públicas. A seguinte conferencia versou sobre a influencia da civilización na vida cerebral. Foi o domingo 18 de marzo e, neste caso un alumno de medicina foi o encargado.

 

O interese que suscitaban os debates fixo que, nalgunhas ocasións, como en marzo de 1890, asuntos como os tratados por Miguel García Teijeiro, que falou sobre A loita do espirito e a materia, houbese que os celebrar en dous días.

 

 

Nunha conferencia en decembro Brañas lamenta que outros, sen ser galegos, estuden a nosa literatura mentres nós non nos dedicamos con verdadeiro afán a tal estudo. Feita a análise conclúe que só Curros co seu poema Mirando ó chau é verdadeiramente un clásico.

 

Estivo dividido en catro seccións: Filosofía e Letras, Dereito, Medicina e Farmacia.

 

Mais pouco durou esta actividade do Ateneo. Igual que pouco durara o de Ferrol. O 6 de febreiro de 1891 é disolto formalmente despois dun período de dous meses de negociación para se integrar, vía fusión, en El Recreo Escolar, entidade de carácter máis lúdico e festeiro.



x