Saltar ao contido
22:58 h. Segunda feira, 01 de Setembro do 2014

CRÓNICA SOBRE A PARTICIPACIÓN DE GALEGUISTAS NA LOITA ARMADA ANTI-FRANQUISTA

Nacionalismo a man armada

As agrupacións guerrilleiras anti-franquistas estarán formadas por militantes socialistas, libertarios, das organizacións republicanas da esquerda burguesa, dos comunistas e por suposto dos nacionalistas.

NO ANIVERSARIO DO ASASINATO DE MONCHO REBOIRAS

O noso agosto negro

Cando aquel martes 12 de agosto de 1975 se coñeceu a nova do asasinato do militante da UPG Xosé Ramón Reboiras Noia, foron moitas as galegas e galegos que caeron na conta de que Galiza non era un xogo, aínda máis, decatáronse de que por Galiza morríase.

A causa 614-67. A UPG fronte ao TOP

En 1967 o Tribunal de Orde Pública responde cunha forte represión á ofensiva reivindicativa do nacionalismo. Un autocolante que reclama "Libertade para Galiza" inunda todo o territorio galego e, como contundente consecuencia persecución, tortura e un xuízo, un episodio da historia do nacionalismo que lembra Cilia Torna. 

CRÓNICA

Luís Manteiga, un maldito aspirante a galego 100%

O tempo de Manteiga para nós acabou o 27 de Xuño de 1936 cando lle tocou abrir aquel mitin pro - estatuto que deixou pequena a Praza Maior de Lugo. “Son Luís Manteiga, nacionalista e marxista, aspirante a galego 100%” a iso vos convoco”, recolle a crónica de “El Progreso”.

TEXTO CRÓNICA

As mártires de Silán

Tres homes e dúas mulleres. Cinco dos últimos fieis que lle quedaban a Xosé Temblás naquela loita á que o PCE e Moscova xa lle puxeran fin. 

Isabel Algarra, a man de santa dos patriotas presos

Naceu galega en Madrid. Andaluza de Xaén , a terra dos “aceituneros altivos” que escribiu Miguel Hernández e cantou Paco Ibáñez , fixo súa a nosa patria alá pola década dos anos vinte, da man do seu compañeiro na vida e na loita Xosé Ramón e Fernández Oxea. 

As tres rosas vermellas do Candedo

Eran unha e dúas e tres mulleres, avoa, neta e filla. Pobres de solemnidade, xornaleiras e caseiras no lugar de Candedo, onde a Serra do Xistral acode a atoparse coas Fragas do Eume, alí onde as últimas curvas da Gañidoira van deixando o Concello de Ourol, co permiso do lugar de Xan Branco, para atoparse coas terras de Muras.

Xoán Antón, o outro Suárez Picallo

Asasinárono un 12 de Agosto de 1936 cando aínda non cumprirá os trinta anos. O seu irmán de militancia no Partido Galeguista Xil González Mosquera, Secretario do Xulgado de Sada, suicidaríase tras recoñecer o cadáver.

70 anos do Sempre en Galiza: o pensamento dun nacionalista

O 10 de marzo cúmprense 70 anos da publicación do Sempre en Galiza. A obra de referencia de Alfoso Daniel R. Castelao saíu do prelo en 1944 para se converter nun texto fundamental do nacionalismo galego. Arredor deste asunto conversamos co historiador Uxío Breogán Diéguez-Cequiel. A vindeira quinta feira, Sermos Galiza editará un AFondo monográfico sobre este aniversario.

Corenta anos sen facer xustiza polo asasinato de Puig Antich

Salvador Puig Antich foi asasinado con só 23 anos a garrote vil na noite do 2 de marzo de 1974. A resposta internacional non foi quen de parar unha das máis terríbeis execucións do fin do franquismo. A irmá de Salvador, Merçona Puig, reclama que a xustiza arxentina emita orde de busca e captura contra o sogro de Gallardón, ex-ministro franquista José Utrera 

O relator da ONU critica o Estado español por abandonar as vítimas da ditadura

Pablo De Greiff finalizou a súa visita ao Estado español cunha rolda de imprensa na que criticou a vixencia da Lei de Amnistía de 1977 e demandou unha "política de Estado" para a reparación das vítimas e a recuperación da memoria. "Non son asuntos de política partidista", dixo, "senón de dereitos que concernen a todos".

Vedra restituirá os concelleiros depostos polo golpe do 36

Tomaran posesión o 16 de marzo de 1936 como concelleiros de Vedra. O 26 de xullo, só catro meses despois, eran destituidos para nomear unha nova corporación da man do rexime ditatorial que iniciaba corenta anos de represión. O pleno do Concello de Vedra aprobou unha moción do BNG para restituír aos concelleiros depostos hai 77 anos. 

“Queremos que o nome de Fraga apareza na querela contra os crimes do franquismo”

Preséntase como causa particular na querela que se está a seguir na Arxentina contra os crimes do franquismo pola súa dupla condición de vítima e familiar de represaliados. Manuel Monge, ex-presidente da Comisión para a Recuperación da Memoria Histórica da Coruña, entidade que tamén se persona na causa, manifesta a vontade de que se faga xustiza e que remate o pacto de silencio que borrou os culpábeis da represión franquista.

O PP négase de novo a condenar o franquismo

Máis unha vez o PP mostrou a súa negativa a condenar o franquismo. Desta volta aconteceu co rexeitamento da moción do BNG presentada no Concello da Coruña que buscaba que o organismo apoiara a querela arxentina contra os crimes do franquismo. 

Nas terras do Umia decembro é Memoria

Varios colectivos da comarca impulsan diferentes actividades durante este mes coa finalidade de ''restablecer a dignidade dos homes e mulleres dunha nación asoballada polo levantamento militar de 1936 e a súa posterior Longa Noite de pedra''.

"Para nós o matar é unha honra"

Un concelleiro da Fronte Popular de Paradela, agochado como 'topo' durante 7 anos en Escairón (Saviñao) deixou testemuña escrita daqueles días dramáticos de Xullo de 1936, testemuño que hoxe deixa, cando menos parcialmente, de ser inédito e facemos público para divulgar, os nomes, os lugares e os feitos dunha represión que está por descubrir.

A Igrexa beatifica 500 “mártires da guerra” sen pedir perdón pola súa complicidade co franquismo

Cunha cerimonia multitudinaria na que participaron arredor de 25.000 persoas á conferencia Episcopal deixou onte claro que non vai pedir perdón pola complicidade co réxime franquista. A Igrexa oficiou onte a beatificación de 522 persoas ás que chamou “mártires do século XX” diante de críticas que lamentan que non faga acto de contrición pola súa activa participación na represión franquista. 

Por que en Montecubeiro?

Montecubeiro queda a uns 20 quilómetros de Baralla. Montecubeiro foi un inferno naquel 1937 no que se produciu a matanza de quince mulleres e homes asasinadas polo franquismo. Con biografías que desdín ao alcalde de Baralla. Nada fixeran. Montecubeiro é, por iso, o lugar elixido para honrar as vítimas e reclamar xustiza pola represión que comezou co golpe militar do 36. 

Montecubeiro será o escenario da homenaxe nacional ás vítimas do franquismo

A aldea de Montecubeiro -veciña de Baralla- converteuse nun inferno despois do golpe militar de 1936. A Iniciativa Galega pola Memoria escolleu esta parroquia de Castroverde para celebrar o Acto Nacional en Desagravio ás Vítimas do Franquismo que terá lugar o próximo día 13 de outubro ás 12.30. O ex-director da UNESCO Federico Mayor Zaragoza asistirá ao acto. 

A Plataforma de apoio á querela contra os crimes do franquismo nace na Federación de Sociedades Galegas

Chabacuco 955. Federación de Asociacións Galegas. 3 de setembro. A constitución da Plataforma Arxentina de Apoio á Querela contra os crimes do franquismo encheu o centro que garda a memoria de Castelao, Seoane, Suárez Picallo, Lorenzo Varela, Ramón de Valenzuela ou Arturo Cuadrado entre outras moitas vítimas da represión do franquismo. O Congreso arxentino mostrou o seu apoio á investigación. 

Vicente: o outro Bóveda

Na última noite da súa vida, Alexandre Bóveda escribe, entre outras,  unha estarrecedora carta a un seu irmá. Diríxea a Vitín, nacionalista coma el, leal xa para sempre a súa memoria. Vicente Bóveda, Vitín,  padeceu tamén a represión nunha vida marcada polo golpe militar que o levou a prisión e deixou fonda pegada na súa biografía até a súa morte en 1958. Na véspera do Día de Galiza Mártir achegámonos ao outro Bóveda, ao descoñecido e esquecido Vitín. 

Ribadeo homenaxeará o domingo 18 ás vítimas do franquismo

Os nomes de Navarret, Margolles, Fariñas, García, os Torviso  ou “O Barquillero” ou Rosalía Alonso están entre os máis de 23 asasinados. José Fernández rematou en campos de concentración e outros como López Durá ou Pérez Prieto tiveron que se exiliar.O BNG homenaxea o domingo día 18 aos máis de 152  veciños e veciñas de Ribadeo que sofriron represión despois de 1936

Ás dúas en punto paran os reloxos: 'mullerenaxe' popular ás Marías

O feminismo compostelán repetiu este 18 de Xullo o acto en memoria das irmás Coralia e Maruxa Fandiño Ricart, máis un día para contar a historia das dúas mulleres da estatua da Alameda. Aliás, a asociación cultural O Galo e o Ateneo continúan co proxecto para lles ofrecer unha sepultura digna onde xaceren xuntas: unha foi enterrada na tumba da nai e a outra na da súa irmá Sara

82 anos da República Galega

Con motivo do 82 aniversario da proclamación en Compostela da República galega, diversos colectivos organizan actos nestes días para conmemorar e lembrar esa data. Entre estes, destaca a Festa da República Galega que se fai en Ordes ou a arenga pública e unha proxección audiovisual en Marín

As Marías, separadas á forza despois de mortas

Ao contrario do que pensaba a familia, as irmás Coralia e Maruxa Fandiño non están soterradas na mesma tumba. A descuberta fixérona dúas asociacións de Compostela que emprenderon un proxecto para amañar o nicho 991, onde se pensaba que repousaban os seus restos

Memoria de Mercedes Núñez ao se faceren 50 anos da Amical de Mauthausen

Hai 50 anos da foi creada en Barcelona a Amical de Mauthausen, a primeira asociación de recuperación da memoria histórica en todo o Estado español, que tiña como obxectivo botar luz e reivindicar os dereitos das persoas deportadas nos campos de concentración nazis. Cunha dura experiencia no campo de mulleres de Ravensbruck, Mercedes Núñez foi a primeira delegada na Galiza da Amical e dedicou os últimos anos da súa vida a defender a memoria dos deportados galegos desde a súa residencia de Vigo.

Nace o Instituto de Estudos Agrarios “Mártires de Sobredo”

O Instituto de Estudos Agrarios “Mártires de Sobredo” vén de botar a andar co obxectivo fundamental de manter vivo o significado do carácter social e reivindicativo dos sucesos ocorridos en Sobredo, lugar da parroquia de Guillarei (Tui) o 28 de novembro de 1922, no marco das mobilizacións sociais agrarias para a eliminación dos Foros.

O ensino no Campo dos Mártires en Sobredo

Cándida Rodríguez González, Xaquín Estévez Besada e Venancio González Romero son os nomes dos mártires de Sobredo, na parroquia de Guillarei en Tui, que o alumnado da comarca homenaxea desde hai máis de dez anos. 

Lugo lembra o papel da muller no galeguismo

Os actos de celebración do 94º aniversario da Asembleia Nazonalista de Lugo, organizados pola A. C. Cultura do País, contaron cunha charla coloquio sobre “A participación política das mulleres durante o primeiro terzo do século XX. O galeguismo” a cargo da historiadora Isabel Rodríguez.