Memoria
Quico, o último guerrilleiro, fala en Foz
Terza feira 16 de outubro

Quico, o último guerrilleiro, fala en Foz

Francisco Martínez, Quico, o último guerrilleiro, protagonizará a mesa de debate A guerrilla antifranquista na Mariña e en Galiza. Será en Foz a terza feira 16 de outubro, na Casa da Cultura.
 

De como Darwin chegou a Pontevedra, por Xoán Costa

De como Darwin chegou a Pontevedra, por Xoán Costa

Cara ao ano de 1900, segundo os datos de Foro-ciudad.com, Pontevedra non chegaba a 20.000 habitantes, aproximadamente a metade da Coruña, mentres que Santiago e Ferrol andarían polos 25.000, Lugo 27.000 e Vigo  23.000. Só Ourense, con 15.000 habitantes, ficaría por...

Polas mártires de Nebra
Presentación do monográfico de Sermos sobre revoltas labregas

Polas mártires de Nebra

A ponte de Cans, na parroquia de Nebra (Porto do Son) foi, hai 102 anos, escenario do asasinato de cinco labregas. As catro mulleres e un home opúñanse aos atropelos dos caciques, que non dubidaron en se valer dos militares. O monográfico Rebeldía Galega contra a inxustiza recolle este e outros episodios de revoltas campesiñas e preséntase esta sexta feira no local veciñal de Nebra.
 

O Beato de Girona. A Galiza do século X
Galiza no mapa

O Beato de Girona. A Galiza do século X

Rematado en 975 e depositado na Catedral de Girona en 1078, o mapa elaborado polos monxes de Tábara certifica o carácter hexemónico da área galega no contexto político cristián. As supostas cabezas dos reinos cristiáns, segundo a historiografía españolista, non existen nesta cartografía policromada, que é asinada por unha muller como debuxante principal.

O motín de Mugares de 1896: a xustiza pola man

O motín de Mugares de 1896: a xustiza pola man

O 29 de setembro de 1896 Mugares ergueuse contra a tentativa por parte da autoridade xudicial de facer efectivos varios embargos á veciñanza, resultando morto o alguacil de tributos Ildefonso Aydillo Santolalla. O conflito enmarcase na vaga de protestas que percorre ás comarcas galegas que se dedicaban á actividade vitivinícola en réxime de monocultivo, afectadas naquela altura pola filoxera. A acción dos activistas republicanos e socialistas, nunha situación social e economicamente explosiva, botara o resto.
 

O martirio de Paquiño do Figueiró

O martirio de Paquiño do Figueiró

Chamábase Francisco Rodríguez Otero pero na memoria das xentes de ben do Baixo Miño ficou para sempre como Paquiño do Figueiró. A súa figura é o elo que une todas as loitas sociais e políticas que levaron adiante as xentes de...

A batalla de Leborín

A batalla de Leborín

Hai 70 anos, falamos do 2 de Outubro de 1948, onde lle din As Cruces, nos montes de Leborín, alá nas terras de Ourol, onde os montes do Xistral se achegan ás terras do Valadouro e da Mariña, librouse unha batalla que marcou o desenvolvemento da loita antifranquista no norte galego.

O nacionalismo na diáspora
Congreso no Consello da Cultura o 4 e o 5 de outubro

O nacionalismo na diáspora

As Irmandades da Fala agromaron case simultaneamente na Galiza e nas comunidades latinoamericanas de migrantes galegos. A partir desta tese reflexionará o congreso Nacionalismo galego e diáspora (1916-1936), organizado polo Consello da Cultura Galega o 4 e o 5 de outubro.

Se hoxe se fala tanto do Pazo de Meirás ou da Casa Cornide é grazas a accións como esta
Comezan as declaracións dos 19 de Meirás perante a xuíza de Betanzos

"Se hoxe se fala tanto do Pazo de Meirás ou da Casa Cornide é grazas a accións como esta"

Nin un gramo de arrepentimento. Todo o contrario. "Sentímonos orgullosas e orgullosos do que fixemos". Quen fala é Néstor Rego, integrante da Executiva Nacional do BNG e un dos 19 de Meirás. Cinco dos membros deste colectivo prestaron declaración esta sexta feira perante a xuíza de Betanzos que instrúe a causa derivada da denuncia contra eles formulada pola familia Franco. Acúsanos da comisión de catro delitos por un acto simbólico —o despregamento de dúas faixas por cima da fachada do Pazo de Meirás— un día de abertura do inmóbel ao público. Os activistas non estiveron sós: acompañáronos unhas ducias de persoas —entre elas a portavoz nacional do BNG, Ana Pontón— nunha concentración en solidariedade con eles.

O BNG lembra Pedro Galán Calvete na Coruña

O BNG lembra Pedro Galán Calvete na Coruña

Con motivo do seu asasinato, o BNG homenaxeou na Coruña a figura de Pedro Galán Calvete, quen fora secretario de Organización da Mocidade Galeguista da Coruña, nun acto en que tomou a palabra a profesora da UDC e escritora María Pilar García Negro.

Afonso VII, o emperador

Afonso VII, o emperador

Cilia Torna recupera para Sermos Galiza máis un capítulo dentro da serie “A Galiza ignorada”, que divulga a nosa historia á marxe de visións estereotipadas. Con motivo do 907 aniversario da súa coroación, bota luz sobre o reinado de Afonso Raimúndez. Eis un extracto da información publicada no número 314 de Sermos Galiza. Xa na loxa.

‘O Chaquetón’ e ‘O Eirexalba’: vida e morte de dous verdugos fascistas

‘O Chaquetón’ e ‘O Eirexalba’: vida e morte de dous verdugos fascistas

O 30 de agosto de 1938 eran agarrotados no cárcere de Lugo os militantes falanxistas Manuel Díaz Gómez “O Chaquetón” e Manuel Castro Castro “O Eirexalba”, acusados do asasinato do dirixente dereitista sarriao Manuel Saco Rivera. Sería este crime un axuste de contas nos núcleos de poder franquista, o derradeiro cometido por esta parella de represores fascistas. Aproveitamos o 80 aniversario da súa execución para recuperar máis un capítulo da represión. Eis un extracto da reportaxe publicada no número 314 de Sermos Galiza.

Memoria da Xeración Perdida do 36
A Deputación da Coruña rescata nun libro os 334 edís represaliados

Memoria da Xeración Perdida do 36

Entre a proclamación da II República e o golpe de Estado de 1936, pasaron 2.467 concelleiros polas corporacións municipais da provincia da Coruña. Unha vez o fascismo tomou o control de Galiza, 334 sufriron a represión. Oitenta e oito foron asasinados. A Deputación da Coruña presentou esta sexta feira o libro que rescata a memoria desta “xeración perdida” para a democracia.

17/9/1912: as mulleres vítimas da protesta de Toldaos

17/9/1912: as mulleres vítimas da protesta de Toldaos

O 17 de setembro de 1912 un grupo de Gardas Civís abriron fogo en San Vicente de Toldaos no concello de Láncara contra as mulleres da parroquia que protestaban contra o nomeamento do novo cura, ficando varias delas feridas por armas de fogo e morrendo outra aos poucos días. O conflito producíase nunha zona de grande actividade e organización do movemento agrarista; porén, a represión e o crime non paralizaría as protestas veciñais.
 

85 anos da incorporación de Galiza á Sociedade de Nacións
O recoñecimento nacional do país

85 anos da incorporación de Galiza á Sociedade de Nacións

O IX Congreso das Nacionalidades Europeas dependente da Sociedade de Nacións, antecedente directo da actual Organización das Nacións Unidas, realizado en Berna, capital de Suíza, entre o 16 e 18 de setembro de 1933, recoñecía o carácter nacional de Galiza e aprobaba a incorporación do noso país a esa entidade. 

Uma revolta com nome de mulher: Maria da Fonte [por Xoán Costa]
Origem dum dos hinos mais populares de Portugal

Uma revolta com nome de mulher: Maria da Fonte [por Xoán Costa]

Tem nome de mulher, de muitas mulheres. É a revolta de Maria da Fonte, a revolta do Minho, musicada, romanceada, analisada, feita carne de teses de doutoramento, submetida à imaginação popular. Mas sempre viva.