cultura
Curtocircuíto: máis de 130 filmes á marxe da corrente principal
En Compostela do 28 de setembro ao 6 de outubro

Curtocircuíto: máis de 130 filmes á marxe da corrente principal

Un festival “gamberro pero rigoroso”. Así se autodefine Curtocircuíto, a mostra de cinema que, do 28 de setembro ao 6 de outubro, achega a Compostela máis de 130 filmes á marxe das correntes principais. “O noso programa comprométese coa calidade artística, as últimas tendencias cinematográficas e a interdisciplinariedade”, asegura a organización. Presentou o seu contido este 19 de setembro.
200 pezas de “frikismo cinematográfico” en Vigo
Do 24 ao 26 de outubro

200 pezas de “frikismo cinematográfico” en Vigo

É difícil definir a idea de “frikismo cinemotográfico” coa que se presenta o Galician Freaky Film Festival. A propia organización inténtao cunha enumeración de xéneros: fantasía, ciencia ficción, terror, gore e serie B. Douscentos filmes encherán o programa da terceira edición do encontro en Vigo, do 24 ao 26 de outubro.
Artes escénicas para as máis pequenas das pequenas
Festival Núbebes en Pontevedra

Artes escénicas para as máis pequenas das pequenas

As máis pequenas de entre as máis pequenas tamén teñen dereito á arte. O Núbebes, que comeza esta sexta feira, 20 de setembro en Pontevedra, confírmao: “Dúas intensas fins de semanas cheíñas de propostas arredor das artes escénicas, pensadas e dirixidas á cativada da casa”. Festival de artes escénicas para bebés e familia, subtitúlase.
 O antiheroe de Isaac Bashevis Singer
O máis célebre autor en yiddish, traducido ao galego

O antiheroe de Isaac Bashevis Singer

Yasha é un mago de sona e talento que percorre a Polonia de finais do século XIX. Escapista, é quen de saltar barreiras ou abrir cadeados. E así vive ademais cando está fóra da escena. Este é o argumento de O mago de Lublin, novela orixinal de 1960 obra de Isaac Bashevis Singer, o máis célebres dos autores de lingua yiddish. Agora ve a luz en galego.
Mónica de Nut e Martínez Antelo Trío no Ames Jazz
20 de setembro no Pazo da Peregrina

Mónica de Nut e Martínez Antelo Trío no Ames Jazz

A segunda edición do Ames Jazz contará con dúas das propostas máis interesantes da escena galega: o Xacobe Martínez Antelo Trío e Mónica de Nut con Virxilio da Silva á guitarra. Será no Pazo da Peregrina a sexta feira, 20 de setembro, a partir das dez e media da noite.
Un mapa literario do Cunqueiro serodio
Libro de artigos no 'Faro de Vigo'

Un mapa literario do Cunqueiro serodio

Un artigo publicado por Álvaro Cunqueiro o 6 de xaneiro de 1974 no Faro de Vigo incluía toda unha declaración de intencións, case unha manda: “E, naturalmente, con ese fondo de tristura que é o grande luxo que soio poden permitirse os mozos, e que pra adulto usado como o que estas liñas escribe, sería como a recomendación da ialma, en vésperas da morte”. A este Cunqueiro serodio e con todo vital salvábao tamén a literatura, como se deduce da compilación No obradoiro do fabulador, á que pertence o texto citado.
17 poetas no xardín de medio lado
A editorial Urutau celebra nun libro tres anos entre Galiza e Brasil

17 poetas no xardín de medio lado

“as agullas dos eólicos / cosendo o tempo // as nubes / túmulos sagrados / coroando as montañas”, escribe Rebeca Baceiredo en Vésperas. É un dos poemas de Libro de horas (Urutau, 2019) e Baceiredo, unha das 17 autoras que reúne Un xardín de medio lado, subtitulado 17 poetas da Urutau na Galiza. Que cose non o tempo, senón dúas beiras do mundo galego portugués, Galiza, Portugal e Brasil.
O humor negro do romanés Muresanu gaña o festival de curtas de Bueu
Martín Romero dirixiu a mellor peza galega

O humor negro do romanés Muresanu gaña o festival de curtas de Bueu

Cadoul de Craciun, un filme que trata en chave de humor negro a represión na Rumanía de Ceauscescu, gañou a décimo segunda edición do Festival Internacional de Curtas de Bueu. Dirixido por Bogdan Muresanu, fíxose coa Ánfora de Ouro -dotada con 2.000 euros- e mais cos premios a mellor guión e mellor actor para o protagonista Adrian Vancica.
O Outono de Teatro de Carballo estrea 17 obras na Galiza e enfoca o teatro social
Do 27 de setembro ao 1 de novembro

O Outono de Teatro de Carballo estrea 17 obras na Galiza e enfoca o teatro social

Trinta e oito espectáculos dos que 17 son estreas -nove absolutas e oito na Galiza- conforman o núcleo da 28ª edición do Festival Internacional Outono de Teatro (FIOT) en Carballo. Entre o 27 de setembro e o 1 de novembro, a cidade bergantiñá será a capital escénica do país. “O máis relevante da escena galega e estatal contemporánea, ademais de propostas internacionais chegadas de Portugal e Israel”, indica a organización.
Lúas de Outono celebra medio século da Nova Canción Galega
Homenaxe anual a Manuel María na Coruña

Lúas de Outono celebra medio século da Nova Canción Galega

O un de decembro de 1968, no Teatro Capitol de Compostela, o poeta Manuel María presentou un monllo de cantautores militantes: Benedicto, Xavier, Guillermo Rojo, Xerardo Moscoso, Vicente Araguas e Miro Casabella. Aquel concerto antifranquista quedou para a historia como o do nacemento da Nova Canción Galega. A homenaxe anual a Manuel María Lúas de Outono conmemórao o vindeiro 25 de setembro no Teatro Rosalía de Castro da Coruña.
Sobre a cultura galega na longa noite de pedra
Presentación en Compostela do monográfico de 'Terra e Tempo'

Sobre a cultura galega na longa noite de pedra

O movemento cultural galego. 1961-1976 é o título co que a revista Terra e Tempo repasa o activismo cultural durante a longa noite de pedra franquista. Trinta e dúas autoras escriben sobre 25 asociacións culturais nun volume que se presentará en Compostela a vindeira cuarta feira, 17 de setembro, ás oito e media do serán.
Éric Vuillard e o peche da trioloxía de Pippi Mediaslongas, novidades de Faktoría K
Outono editorial

Éric Vuillard e o peche da trioloxía de Pippi Mediaslongas, novidades de Faktoría K

A orde do día foi un dos últimos fenómenos literarios recentes. A novela do francés Éric Vuillard remexía no pasado nazi e ofrecía unha ollada distante da oficial: puña o foco sobre as complicidades das democracias co III Reich e o papel do gran capital no ascenso de Hitler. Faktoría K publicouna en galego o pasado ano. Agora recunca en Vuillard con A batalla de Occidente.
O correo poético de Lupe Gómez
Libro de cartas da escritora

O correo poético de Lupe Gómez

A poeta Lupe Gómez (Fisteus, Curtis, 1972) escribe cartas. E ademais envíaas por correo postal. Os seus correspondentes, diversos, son a miúdo tamén escritoras e escritores. Fosforescencias titúlase o volume que recolle un bo monllo delas, todas de 2012, e que a finais de ano publicará Alvarellos.
Cantos na Maré amplía o alcance do seu radar
Do 13 ao 15 de setembro en Pontevedra

Cantos na Maré amplía o alcance do seu radar

O que comezou como celebración dos lazos musicais da Galiza cos países de lingua portuguesa  é xa a descrición dunha xeografía cultural de maior alcance: a que une a música galega coas súas próximas “emocionais”. O festival Cantos na Maré, cuxa décimo quinta edición decorre entre o 13 e o 15 de setembro en Pontevedra, quere ser un mapa de conexións e tesouros.
Luís Seoane contra Franco
Mostra en Compostela das '13 estampas da traizón'

Luís Seoane contra Franco

As 13 estampas da traizón son debuxo militante, arte de axitación e propaganda, comunicación esteticamente relevante a prol da II República en plena Guerra Civil. O álbum gráfico de Luís Seoane (Bos Aires, 1910-A Coruña, 1979) poderase ver nunha mostra que este 11 de setembro ás oito do serán se inaugura no salón do Artesoado do Pazo de Fonseca de Compostela.
A literatura que vén do frío
Nace o selo Esplanadi dedicado á narrativa finlandesa

A literatura que vén do frío

É da man do xornalista Roman Schatz (Überlingen, Alemaña, 1961) que Dende Finlandia con amor achega, en apenas un cento de páxinas, a outra face do país escandinavo. Monllo de artigos “lixeiros, hilarantes e mesmo ferintes desde o punto de vista do migrante que sofre o choque de culturas”, o volume inaugura Esplanadi, o novo selo da editorial Rinoceronte dedicado exclusivamente á literatura finlandesa traducida ao galego.
Blues, rockabilly, country e surf no Outono Códax de Compostela
Entre o 15 de outubro e o 1 de decembro

Blues, rockabilly, country e surf no Outono Códax de Compostela

O seu campo de especialización é o das diversas e inesgotábeis músicas estadounidenses, por veces máis ou menos de raíz. Os cinco concertos que compoñen o Outono Códax Festival son unha nova proba, que se poderá testar en diversas salas de Compostela entre o 15 de outubro e o 1 de decembro.
Festival Wos: un mapa para as músicas menos conformistas
Do 11 ao 15 de setembro en Compostela

Festival Wos: un mapa para as músicas menos conformistas

Nas músicas expostas no Festival WOS de Compostela a norma é rachar as normas. Polo menos as normas que usualmente delimitan os sons e as melodías máis difundidas. Pero o WOS ten outros obxectivos: “Un programa de propostas en torno ao risco, a exploración, a arte contemporánea e dixital, o contraste entre tradición e innovación, e o diálogo entre disciplinas”. A súa sexta edición comeza esta cuarta feira, 11 de setembro, e remata o domingo 15.
'Divinas palavras' en galego-portugués
Versión de Xavier André

'Divinas palavras' en galego-portugués

Unha das máis emblemáticas pezas teatrais dun dos máis emblemáticos autores de inicios do século XX pode lerse agora en galego-portugués norma AGAL. A versión de Xavier Andre de Divinas palavras, orixinal de 1920 e obra de Ramón María del Valle-Inclán (Vilanova de Arousa, 1866-Compostela, 1936), consta de 50 páxinas de introdución e 22 de glosario de termos galegos.
Carvalho Calero protagoniza o outono editorial de Laiovento

Carvalho Calero protagoniza o outono editorial de Laiovento

O indiscutíbel protagonista da reentrada literaria en Laiovento será Ricardo Carvalho Calero (Ferrol, 1910 – Compostela, 1990). O escritor e profesor ao que a Real Academia Galega dedicará o Día das Letras o ano que vén centra catro dos títulos, en realidade reedicións revisadas, programados pola editorial para este outono.
Xerais publica as novas obras de María Reimóndez, Angueira ou García Teijeiro
Outono editorial

Xerais publica as novas obras de María Reimóndez, Angueira ou García Teijeiro

O Ciclo dos Elementos, proxecto narrativo en que María Reimóndez (Lugo, 1975) tece “un espazo literario poboado por personaxes que, coma na vida, ás veces xunta a casualidade pero que se manteñen unidas sobre todo pola vontade”, coñecerá este outono un novo episodio: As estacións do lobo. É unha das novidades que prepara Xerais para a reentrada dun curso literario en que haberá tamén entregas de Anxo Angueira, Antonio García Teijeiro ou Eli Ríos.
A historia encárnase en Pontevedra
Feira Franca o 6 e 7 de setembro

A historia encárnase en Pontevedra

Trátase dunha das festas máis singulares do verán galego. Na Feira Franca de Pontevedra a historia colle corpo, encárnase, e milleiros de persoas reviven aquel ano de 1467 en que o rei Henrique IV de Castela outorgou á cidade o privilexio de instaurar un mercado libre de impostos dun mes de duración 15 días antes e 15 días despois de San Bartolomeu, 24 de agosto. Esta fin de semana, 6 e 7 de setembro, celebra a súa vixésima edición.
A Asociación Galega de Tradutores convoca o 2º premio Xela Arias

A Asociación Galega de Tradutores convoca o 2º premio Xela Arias

O premio que leva o nome da poeta e tradutora de, entre outras, James Joyce ou Roald Dahl, busca recoñecer o labor de “empresas, entidades ou persoas que destaquen pola promoción da tradución ou intepretación cara ou desde o galego”. O certame Xela Arias convócao a Asociación Galega de Profesionais da Tradución e a Intepretación (AGPTI) e acepta candidaturas até o 15 de setembro no enderezo [email protected]
Bueu: 128 filmes, 70 estreas
O Festival de Curtas enche de cinema a vila do Morrazo

Bueu: 128 filmes, 70 estreas

Entre o 6 e o 14 de setembro o cinema mandará en Bueu. Nada menos ca 128 filmes, 70 dos cales son estreas en Galiza, e 65 actvidades conforman o programa a décimo segunda edición do Festival Internacional de Curtametraxes da vila do Morrazo
O Concello de Ourense retira o apoio ao Festival Internacional de Teatro

O Concello de Ourense retira o apoio ao Festival Internacional de Teatro

O novo goberno municipal ourensán, froito dun pacto entre Democracia Ourensana e o Partido Popular, vén de lle retirar o apoio ao Festival Internacional de Teatro. Denúnciao a Asociación de Actores e Actrices de Galiza (AAAG) nun duro comunicado en que cualifica a decisión de “irresponsábel, lesiva e fondamente preocupante”.
Magín Blanco compón 'Os meses do ano' para A Mesa pola Normalización
Baseado nun libro de Xulia Vicente

Magín Blanco compón 'Os meses do ano' para A Mesa pola Normalización

A Mesa pola Normalización Lingüística, o músico Magín Blanco e a ilustradora Xulia Vicente dan a benvida ao novo curso escolar cunha canción: Os meses do ano. Canción e clip de Blanco a partir do libro O tempo cronolóxico debuxado por Vicente, quere contribuír a suplir “a escaseza de materiais didácticos en galego para a etapa de 3 a 6 anos”.
Morre Rosario Albán, impulsora do Centro de Estudos Galegos da Bahia

Morre Rosario Albán, impulsora do Centro de Estudos Galegos da Bahia

Rosario Albán era docente xa retirada do Instituto de Letras da Universidade Federal da Bahia, no Brasil. Foi alí onde, en 1995, fundou o Centro de Estudos da Lingua e Cultura Galegas. Tamén ela estivo detrás do congreso Língua e inmigração na América Latina, organizado en 1996. Albán morreu esta semana.
Pasolini volve ao cinema na Galiza
Unha sala compostelá proxecta seis obras centrais do italiano

Pasolini volve ao cinema na Galiza

Pier Paolo Pasolini (Boloña, 1922-Roma, 1975) non foi unicamente un cineasta. Impresionante poeta, narrador de primeira orde, intelectual combativo de militancia marxista, a súa figura marcou o pasado século en Italia. Mais as películas foron, talvez, as súas intervencións de maior repercusión no espazo público. A sala Numax, en Compostela, recupera seis pezas fundamentais da súa filmografía.
O clasicismo comprometido do rock de Seso Durán
Versión en directo de 'Canción dos afogados'

O clasicismo comprometido do rock de Seso Durán

“Cal é canción dos afogados / que nunca chega á superficie? // Queres ver o mar arder?”, canta Seso Durán (Marín, 1969) na Canción dos afogados. Rock clasicista de ecos americanos, máis concretamente estadounidenses, fai parte do seu primeiro disco, Son da Memoria (2017). Agora publica o vídeo cunha versión en directo gravada en Mos.
 Quince anos sen Manuel María
A Irmandade conmemora o cabodano do poeta

Quince anos sen Manuel María

A Irmandade Manuel María conmemora o vindeiro 8 de agosto 15 anos do pasamento de Manuel María. Farao cunha xornada con epicentro en Outeiro de Rei, lugar natal do poeta en 1929, e título Memoria da Chaira Enteira.
Unha romaría queer polo común
Festival Agrocuir da Ulloa o 30 e o 31 de agosto

Unha romaría queer polo común

“A destrución do bosque da Ulloa é algo que pode facer calquera simplemente por que a leira é súa? Ou é algo máis grande, que fai parte do común?”. Desta pregunta, e doutras semellantes, partiu a organización do Festival Agrocuir da Ulloa para a a súa sexta edición. Entre os seus obxectivos, ademais de celebrar “a diversidade sexual afectiva no rural”, transformarse en romaría popular, pensar xuntas, construír comunidade contra o “individualismo patriarcal”.
Curtocircuíto proxectará por primeira vez en décadas os filmes do Equipo Lupa
Homenaxe a pioneiros do cinema galego

Curtocircuíto proxectará por primeira vez en décadas os filmes do Equipo Lupa

Son obras históricas, determinantes, e porén máis coñecidas polos títulos ca polas súas imaxes. Porque o cinema do Equipo Lupa, pioneiro en Galiza, apenas se viu en público dende o seu rexistro na década dos 70. O festival Curtocircuíto de Compostela proxectará cinco das súas pezas en homenaxe “ao primeiro grupo que, de xeito continuado, emprendeu un proxecto organizado destinado á produción cinematográfica en Galiza e en galego”.
A música convértese no outro atractivo do festival de curtas de Bueu
Do 6 ao 14 de setembro

A música convértese no outro atractivo do festival de curtas de Bueu

Os festivais de cinema cada vez máis son encontros multidisciplinares. O de curtametraxes de Bueu, que celebrará a súa edición décimo segunda do 6 ao 14 de setembro, tamén. A programación musical ocupará un importante espazo no encontro, co catalán Enric Montefusco como cabeza de cartel.
78 concellos carecen de biblioteca pública

78 concellos carecen de biblioteca pública

Os índices das bibliotecas galegas atópanse por baixo da media estatal en practicamente todos os parámetros. E 78 concellos carecen dese servizo. Estas son as principais conclusións que a Asociación de Profesionais dos Arquivos, Bibliotecas, Museos e Centros de Documentación de Galiza extrae das últimas estatísticas publicadas polo Ministerio de Cultura, correspondentes ao ano 2017.
O Festival de Teatro do Carballiño pasa a chamarse Celso Parada
Edición número 30 do 2 ao 6 de setembro

O Festival de Teatro do Carballiño pasa a chamarse Celso Parada

O Festival de Teatro Galego (Fetega) do Carballiño fai tres décadas. Cinco compañías conformarán o groso da programación da edición número 30, do 2 ao 6 de setembro e que tamén inclúe monólogos, novo circo e animación de rúa. E que este ano amplía o seu nome: pasa a se chamar Festival de Teatro Galego Celso Parada.
San Sadurniño laboratorio de cineastas
Sexto Chanfaina entre o 6 e o 8 de setembro

San Sadurniño laboratorio de cineastas

O Chanfaina Lab atinxe a súa sexta edición. San Sadurniño volverá ser entre o 6 e o 8 de setembro lugar de “experimentación de creación audiovisual colectiva”. Corenta e un cineastas participarán desta volta, 58% mulleres e 42% homes. O obxectivo? “Poñer en valor o territorio do concello a través dos ollos das creadoras audivisuais galegas”.
'O que arde' chega a Galiza este outono
O aclamado filme de Laxe estréase o 11 de outubro

'O que arde' chega a Galiza este outono

Austera e poética, profunda e singular, a última obra do cineasta Oliver Laxe rodouse nos Ancares, protagonízana en galego actrices non profesionais, conta a historia dun pirómano que sae de prisión e reencóntrase coa súa nai e no último Festival de Cannes levou un dos premios gordos: o do Xurado da sección oficial Un Certain Regard. Este outono O que arde (2019) chegará ás pantallas galegas.
Música, danza e poesía no Courel dos tesos cumes
Festival dos Eidos do 23 ao 25 de agosto

Música, danza e poesía no Courel dos tesos cumes

O territorio real que deu lugar a un dos mundos poéticos máis determinantes da literatura galega contemporánea acolle esta fin de semana a quinta edición do Festival dos Eidos. Música, danza ou poesía conforman un programa “multidisciplinar” cuxa sede será a casa natal de Uxío Novoneyra, autor dos Eidos, pero estenderase por toda a aldea de Parada entre o 23 e o 25 de agosto.
Liceo Mutante: oito anos de músicas á marxe en Pontevedra
Aniversario 23 e 24 de agosto

Liceo Mutante: oito anos de músicas á marxe en Pontevedra

As paredes dun vello edificio que foi mesmo igrexa no barrio pontevedrés de Mollavao abeiran, desde hai oito anos, unha das programacións musicais máis avanzadas, orixinais e plurais da Galiza. É o Liceo Mutante, local autoxestionado, que esta fin de semana -23 e 24 de agosto- celebra o seu aniversario.
Rivera de la Cruz, conselleira de Cultura en Madrid
Deputada de C’s pola Coruña

Rivera de la Cruz, conselleira de Cultura en Madrid

Coñecida polas súas declaracións públicas contrarias á normalización e promoción do galego e á toponimia oficial da Galiza, Marta Rivera de la Cruz, elixida deputada de Ciudadanos pola Coruña, será conselleira de Cultura e Turismo na Comunidade de Madrid.