cultura
Xoán Curiel compón un disco infantil a partir da vida e obra de Fraguas
'Canta, miña pedra, canta'

Xoán Curiel compón un disco infantil a partir da vida e obra de Fraguas

De entrada, Antón Fraguas, protagonista do Día das Letras Galegas, non parece o protagonista máis acaído para un libro disco dirixido ás crianzas. Mais Xoán Curiel viuno doutro xeito. Canta, miña pedra, canta (Galaxia, 2019) titúlase o libro disco en que retoma cantigas e información recollidas polo polígrafo de Cotobade e elabora 11 cancións dirixidas ás máis pequenas.
 

A máis célebre distopía antipatriarcal de Atwood, en galego
Tradución de 'O conto da criada'

A máis célebre distopía antipatriarcal de Atwood, en galego

A República de Galaad é o réxime teocrático que domina Estados Unidos despois dun golpe de Estado. As mulleres fértiles están sometidas aos ditados gobernamentais e aquelas “indignas” de ser nais serven de criadas. Esta é a paisaxe político social en que discorre O conto da criada, a máis célebre das distopías da escritora canadiana Margaret Atwood.
 

 Magín Blanco entrega o terceiro episodio de 'A nena e o grilo'
Libro disco para crianzas

Magín Blanco entrega o terceiro episodio de 'A nena e o grilo'

Magín Blanco (A Rúa, 1960) hai tempo que se reiventou como músico para crianzas. A súa serie A nena e o grilo é unha das de maior éxito no xénero. Entrega agora o seu terceiro episodio, A nena e o grilo máis aló (Galaxia, 2019), “historia de maxia e fantasía” en que as protagonistas “se fan preguntas sobre as cousas máis insólitas da vida”.
 

As pandeireteiras Lagháchema gañan a terceira edición de Eclosom
Certame de “músicas emerxentes” en Compostela

As pandeireteiras Lagháchema gañan a terceira edición de Eclosom

“Somos unha fornada de cantadoras e tocadoras a ras do chan. Xuntámonos no Pichel e fómonos deixando arrastrar”. Chámanse Lagháchema e veñen de gañar a terceira edición de Eclosom, o certame de “músicas emerxentes” que organiza o centro social compostelán A Gentalha do Pichel.
 

O novo álbum de Astérix publicarase en galego
'A filla de Vercinxetórix' sairá en Xerais

O novo álbum de Astérix publicarase en galego

Unha adolescente rebelde, filla do líder rebelde galo Vercinxetórix, protagoniza o álbum número 38 do irredutíbel Astérix. A filla de Vercinxetórix sairá á rúa en outubro e, como en anteriores ocasións, contará con versión galega da man de Xerais.
 

O saxofonista Carlos Barruso, premio honorífico Músicas ao Vivo
Recollerao na gala dos Premios Martín Códax

O saxofonista Carlos Barruso, premio honorífico Músicas ao Vivo

O seu mundo é esa música afroamericana que marcou o século XX e espallouse por todo o planeta, o jazz. Instrumentista destacado, arranxista, compositor e docente, Carlos Barruso (1961) é o “indiscutíbel merecedor” do Premio Honorífico 2019 outorgado pola Asociación Músicas ao Vivo.
 

Poesía, “alimento da alma” en Pontevedra
Festival PontePoética do 12 ao 14 de abril

Poesía, “alimento da alma” en Pontevedra

A poesía volve ocupar Pontevedra esta fin de semana, entre o 12 e o 14 de abril. O festival PontePoética atinxe a súa novena edición e farao da man de escritoras como o portugués Valter Hugo Mãe, as galegas Pilar Pallarés ou Ismael Ramos, o alemán Jan Wagner ou o español Manuel Vilas.
 

Varela Puñal desmonta os fundamentos do cristianismo no seu último libro
'O cristianismo contra a razão'

Varela Puñal desmonta os fundamentos do cristianismo no seu último libro

Catrocentas páxinas divididas en oito capítulos levoulle ao profesor e colaborador de Sermos Galiza Ramón Varela Puñal escribir un duro alegato contra os fundamentos filosóficos e mesmo históricos do cristianismo. O cristianismo contra a razão (autoeditado, 2018) preséntase o vindeiro 25 de abril na Libraría Couceiro de Compostela.
 

Baiuca avanza na súa investigación sobre electrónica e folclore galego
'Misturas' é o seu novo EP

Baiuca avanza na súa investigación sobre electrónica e folclore galego

Baiuca, o proxecto de Álex Casanova, é un laboratorio. O seu obxecto de investigación, o hipotético territorio onde se cruzan electrónica máis ou menos experimental e folclore galego. O pasado ano irrompeu por sopresa con Solpor, un disco tan inesperado como desafiante, tan ousado como inaugural. Misturas, o seu novo EP, avanza nunha praxe singular que o levou a palcos independentes de todo o Estado.
 

Salón do Libro de Pontevedra: o campo de probas das contadoras
Andrea Bayer lembra os inicios do encontro

Salón do Libro de Pontevedra: o campo de probas das contadoras

Cativas e cativos chegadas de todo o país invaden o recinto. Durante semanas, o Pazo da Cultura de Pontevedra convértese en epicentro do vizoso mundo galego da literatura infantil e xuvenil. E no campo de probas ao que acoden contadoras de diversa condición para experimentar as súas propostas. Non por acaso “experiencia” é a primeira palabra que pronuncia Andrea Bayer preguntada polo que lle achega o Salón do Libro.
 

Os contos que “bailan nas nubes” de Soledad Felloza
Sábado 13 de abril en Outeiro de Rei

Os contos que “bailan nas nubes” de Soledad Felloza

O libro Bailar nas nubes, de Vanina Starkoff, sérvelle á contadora Soledad Felloza de base do seu novo espectáculo de narración oral, titulado do mesmo xeito. Ofrecerao este sábado, 13 de abril, na Casa Museo Manuel María de Outeiro de Rei, a partir das seis da tarde.
 

A maneira en que o cativo Jan ve o mundo
'A memoria da árbore', premio Llibres Anagrama, en galego

A maneira en que o cativo Jan ve o mundo

“Pequena alfaia de gran nivel literario” foi a definición ofrecida polo xurado do premio Llibres Anagrama de novela sobre A memoria da árbore, o último libro da escritora catalá Tina Vallès. Faktoria K vén de publicar a versión galega da man do poeta e tradutor Xavier Rodríguez Baixeras.
 

Do “intenso carácter nacional galego” de 'En las orillas del Sar'
Nova edición crítica a cargo de Anxo Angueira

Do “intenso carácter nacional galego” de 'En las orillas del Sar'

O derradeiro libro de poemas de Rosalía de Castro non foi “unha dimisión”. Ao contrario, o seu “intenso carácter nacional galego” nutre “un salto adiante definitivo” da autora. Desta tese parte o profesor Anxo Angueira na nova edición crítica de En las orillas del Sar (1884).
 

Así se ergueu o ser humano para ser libre
Tradución da fábula do keniano Ngugi wa Thiong'o

Así se ergueu o ser humano para ser libre

A fábula narra a división do traballo no corpo humano. “Converteuse nunha formidábel máquina biolóxica que avantaxaba en moito mesmo ao máis grande dos animais”, escribe o seu autor, o keniano Ngugi wa Thiong'o, “tanto na cantidade como na calidade dos seus logros”. A revolución vertical, traducida a máis de 80 idiomas, vén de aparecer en galego.
 

Ana Romaní ingresa na Academia e reivindica o carácter comunal da súa voz
Reclama unha radio pública “comprometida co país”

Ana Romaní ingresa na Academia e reivindica o carácter comunal da súa voz

“Debo avisar de que esta voz que vos fala vibra na resonancia doutros corpos e outras bocas, restos que son presenza, emoción que me acompaña. Do seu pulo é esta garganta”, comezou a poeta Ana Romaní (Noia, 1962) o seu discurso de ingreso na Real Academia Galega. O Teatro Coliseo de Noia acolleu este sábado, 6 de abril, un acto en que Romaní reivindicou o carácter comunal da súa voz.
 

 Pilar Pallarés e Antón Lopo, premios da Crítica 2018
'Tempo fósil' e 'Extraordinario'

Pilar Pallarés e Antón Lopo, premios da Crítica 2018

O quinto libro de poemas de Pilar Pallarés e a primeira novela de Antón Lopo en oito anos son os Premios da Crítica Española 2018 en lingua galega. Tempo Fósil (Chan da Pólvora, 2018) e Extraordinario (Galaxia, 2018) titúlanse as obras distinguidas pola Asociación Española de Críticos Literarios a proposta da Asociación Galega da Crítica.
 

Batalla de bandas en galego en Ferreira de Pantón
Organiza Trece Roeis

Batalla de bandas en galego en Ferreira de Pantón

O obxectivo de “impulsar e difundir a música independente galega” é o fin da batalla de bandas organizada en Ferreira de Pantón pola asociación cultural Trece Roeis. Desde o pasado 27 de marzo e até o 7 de xuño está aberto o prazo de inscrición de proxectos. Dezaseis deles pasarán á fase final da batalla.
 

 Final do concurso de recitado de Rosalía en Outeiro de Rei
Sábado 6 de abril na Casa Manuel María

Final do concurso de recitado de Rosalía en Outeiro de Rei

“Potenciar a expresión oral e a creatividade do alumnado a través do coñecemento e o recitado da poesía en galego de Rosalía de Castro e da ampla obra poética de Manuel María” é o obxecto do concurso Rosalía Sempre Viva, que este sábado 6 de abril acolle a súa fase final na Casa Museo Manuel María en Outeiro de Rei.
 

As “verdadeiras leccións” do xornalismo de Johan Carballeira
Un libro repasa a escrita do alcalde galeguista de Bueu, fusilado no 37

As “verdadeiras leccións” do xornalismo de Johan Carballeira

O 17 de abril de 1937, o exército que se levantou contra a Segunda República fusilou Johan Carballeira. Alcalde de Bueu polo Partido Galeguista, un xuízo sumarísimo acusouno de querer “implantar la dictadura del proletariado al servicio de Rusia” con “agravante de perversidad”. Carballeira fora, sobre todo, un humanista, xornalista de profesión, cuxos textos agochan “verdadeiras leccións” aínda hoxe de proveito.
 

 A versión cinematográfica de 'Eroski Paraíso' de Chévere abrirá Cans
Do 22 a 25 de maio

A versión cinematográfica de 'Eroski Paraíso' de Chévere abrirá Cans

Dirixida por Jorge Coira e Xesús Ron, a versión cinematográfica de Eroski Paraíso, a celebrada obra teatral de Chévere, abrirá o Festival de Cans. Será a súa estrea mundial o 23 de maio. “Que a primicia de Eroski Paraíso sexa en Cans, con xente tan vinculada ao festival como Ron, Coira ou Chévere, é moi emotivo”, explicou o director do certame, Alfonso Pato.
 

O Parlamento de Escritoras da AELG ofrece un duro diagnóstico sobre as liberdades civís
Conclusións do encontro

O Parlamento de Escritoras da AELG ofrece un duro diagnóstico sobre as liberdades civís

As escritoras e escritores que, o 15 e o 16 de marzo, se xuntaron en Pontevedra para debater sobre identidade, dereitos civís e escrita veñen de elaborar un documento de conclusión en que ofrecen un duro diagnóstico da situación no Estado. O neoliberalismo, a violencia, as migracións ou o esmorecento do galego son algúns dos obxectos da súa ollada crítica.
 

O rock punk de Samesugas inicia a tempada do seu XX aniversario
5 de abril en Compostela

O rock punk de Samesugas inicia a tempada do seu XX aniversario

Dúas décadas de rock punk, enerxía eléctrica e potencia underground, catro discos e ducias de concertos. O currículo de Samesugas, banda compostelana, é único na escena galega. Esta sexta feira, 5 de abril, inicia o ano do seu aniversario cun concerto canda os cataláns Sinciders.
 

 A “deriva administrativa” do Centro Dramático chega ao Parlamento
A Asociación de Actrices e Actores reúnese cos grupos

A “deriva administrativa” do Centro Dramático chega ao Parlamento

Baixa contratación de intérpretes, escasa produción, polémicas arredor dos procesos de selección de elenco, deriva administrativa, burocratización, redución das xiras de distribución. Así describe a Asociación de Actores e Actrices de Galiza a situación do Centro Dramático Galego e así llo trasladou aos grupos parlamentarios a pasada terza feira.
 

Artes na Costa Norte
Xornadas en Foz do 8 ao 11 de abril

Artes na Costa Norte

Música, pintura, escultura, deseño. Unha semana de conferencias conforman o programa de Sentirmos a Arte, as xornadas organizadas pola asociación cultural A Pomba do Arco entre o 8 e o 11 de abril en Foz.

Xacarandaina celebra 40 anos de música tradicional
Sábado 6 de abril na Coruña

Xacarandaina celebra 40 anos de música tradicional

Naceu en 1979 como resultado dun movemento unitario. Sesenta ou setenta persoas, membros de grupos pequenos espallados pola Coruña, acudiron á chamada, entre eles Felicitas León, Rosi Ares, Lino Rivas ou quen hoxe é director de Xacarandaina, Quique Peón. A emblemática agrupación de música tradicional celebra 40 anos en activo e faino estreando novo espectáculo este sábado, 6 de abril, na Coruña.
 

Tui, capital do cinema de non ficción
Play-Doc do 3 ao 7 de abril

Tui, capital do cinema de non ficción

O real e o seu tratamento cinematográfico presiden un dos festivais fílmicos de maior relevo internacional entre os organizados en Galiza: o Play-Doc de Tui. Entre o 3 e o 7 de abril, a vila fronteiriza acolle estreas, retrospectivas do máximo interese e ambiciosas palestras de cineastas.
 

Día da Mentira, dos Enganos ou das Petas
1 de abril

Día da Mentira, dos Enganos ou das Petas

Día da Mentira, Día dos Enganos ou Día das Petas, que de todas estas maneiras é coñecida por Galiza adiante, é a xornada en que “van os burros onde non deben de ir”. O 1 de abril celébrase na Galiza, en Portugal, no Reino Unido, en Menorca, en Italia, en Francia ou en Bélxica.
 

Callón inscribe a perda no seu segundo libro de poemas

Callón inscribe a perda no seu segundo libro de poemas

A poesía di o que non se sabe dicir. Explora áreas devastadas e censa ausencias. Enfronta o ser humano coa súa propia finitude. Intenta. Á pregunta de como rexistrar a perda procura respostas Inscricións (Galaxia, 2019), o segundo libro de Carlos Callón. “O que inscrebo / ten máis vida que quen o escrebe”, afirma un poema.
 

Exposicións anegan Pontevedra durante o Salón do Libro
Quince mostras en diversos puntos da cidade

Exposicións anegan Pontevedra durante o Salón do Libro

Animación á lectura, ilustración, música, teatro. As infinitas dimensións do libro dirixido aos máis pequenos teñen o seu lugar no Salón Internnacional do Libro Infantil e Xuvenil de Pontevedra, que se celebra estes días e até o 12 de abril. Non é menor o espazo dedicado a exposicións: quince mostras de fasquía diversa puntúan a cidade e os escenarios do encontro.
 

 Cultura sen políticas culturais
Jorge Linheira investiga o sector durante a autonomía

Cultura sen políticas culturais

“Non existiron políticas culturais, o que se fixo foi política sobre a cultura”. Con esta contundencia sintetiza o investigador Jorge Linheira (Compostela, 1987) as conclusións de seiscentas páxinas de A cultura como reserva india (Libros.com, 2018), o seu estudo publicado o pasado agosto e que continúa a presentar por Galiza. Esta sexta feira, 29 de marzo, farao en Vigo, Detrás do Marco, ás oito do serán.
 

 O oblicuo álbum familiar da poeta Emma Pedreira
Mostra de poemas e colaxes en Compostela

O oblicuo álbum familiar da poeta Emma Pedreira

O avó da poeta Emma Pedreira era fotógrafo. O seu estudo na rúa Rego de Auga, no corazón da Coruña, recollía esa parte privada da memoria da comunidade que eran as imaxes. Vicente Lombardía morreu en 1997, anos despois de pechar a oficina e de destruír e regalar unha gran porción do seu traballo. Agás unha caixa de cartón descuberta pola familia.
 

O Festival Atlántica de narración oral fecha unha edición “de récord”
Máis de 8.000 espectadoras

O Festival Atlántica de narración oral fecha unha edición “de récord”

A sétima edición do Festival Atlántica de narración oral fechou a pasada fin de semana cun récord de asistencia. Segundo as cifras da organización, máis de 8.000 espectadoras asistiron a algunha das 87 funcións, ofrecidas por 30 artistas, ao longo de 12 xornadas por toda Galiza.
 

Homenaxe a Xabier Docampo, o escritor amigo
29 de maio na Coruña

Homenaxe a Xabier Docampo, o escritor amigo

“Grande homenaxe a que estamos argallando, cuxo día principal será o 29 de maio no Teatro Rosalía de Castro”. Así comunican a Asociación Cultural Alexandre Bóveda e mais a Asociación de Escritoras en Lingua Galega a xornada, con varias previas, que están a preparar en honra do do escritor Xabier Puente Docampo (Rábade, 1946 – A Coruña, 2018).
 

'Melancolía', novo adianto do regreso de Dios Ke Te Crew

'Melancolía', novo adianto do regreso de Dios Ke Te Crew

Melancolía é lírica ominosa, esuras bases electrónicas, relato apocalíptico e un vídeo sobre a inminente catástrofe. Melancolía é o novo adianto, canción e clip, de O Ciclo da Serpe, o regreso discográfico dos rapeiros Dios Ke Te Crew.

Poesía galega contra os marcos no Porto
Sábado 30 de marzo

Poesía galega contra os marcos no Porto

“Desembarco de poesía galega no Porto”. Así define Edicións Positivas o evento que organizou para este sábado 30 de marzo na Livraria Poetria da cidade portuguesa. Oito poetas do norte do Miño, algúns con libro do trinque, lerán os seus textos a partir das 19.00 horas.
 

De cando a cor negra virou en beleza
O libro maior do martiniqués Aimé Césaire, en galego

De cando a cor negra virou en beleza

Máis que comezar, o libro desprégase. “Ao esmorecer a alba... Vaite, díxenlle, fociños de poli, fociños de vaca, vaite, non soporto os lambecús do poder e os abesouros da esperanza”, escribe o poeta. Trata do seu retorno á Martinica, como un Arredor de nós anticolonial: Aimé Césaire (1913-2008) tivera que marchar para comprenderse. Caderno dun regreso á terra natal (1939), texto decisivo para a negritude e a amplicación da poesía en lingua francesa, aparece por primeira en galego.
 

As vías de acceso á cultura
Xornadas sobre mediación no Consello da Cultura

As vías de acceso á cultura

O “conxunto de técnicas e metodoloxías que buscan facilitar o acceso da cidadanía á cultura ou propiciar a súa participación no feito creativo” é a definición de “mediación cultural” segundo o ensaísta Marcos Lorenzo. Lorenzo coordina sobre a cuestión unhas xornadas para o Consello da Cultura Galega que comezan o 9 de abril.
 

Crime (de novela) no barrio compostelán de San Pedro
Do 29 de marzo ao 7 de abril

Crime (de novela) no barrio compostelán de San Pedro

O popular barrio compostelán de San Pedro acolle a segunda edición da Semana da Novela Negra. Organizada pola Libraría Pedreira, as xornadas inclúen debates, presentacións e performances. Será entre o 29 de marzo e o 7 de abril nas rúas que se dispoñen entre a avenida de Lugo e a entrada ao casco vello pola Porta do Camiño.
 

Crime (de novela) no barrio compostelán de San Pedro
Do 29 de marzo ao 7 de abril

Crime (de novela) no barrio compostelán de San Pedro

O popular barrio compostelán de San Pedro acolle a segunda edición da Semana da Novela Negra. Organizada pola Libraría Pedreira, as xornadas inclúen debates, presentacións e performances. Será entre o 29 de marzo e o 7 de abril nas rúas que se dispoñen entre a avenida de Lugo e a entrada ao casco vello pola Porta do Camiño.
 

Morre o pintor Abelenda, entre o cubismo e o fauvismo
Coruñés, tiña 87 anos

Morre o pintor Abelenda, entre o cubismo e o fauvismo

Había na pintura de Alfonso Abelenda un algo de inocencia. Entre a ollada fauvista e o cubismo, sempre figurativo, a súa extensa carreira artística rematou a pasada semana ao non superar unha infección derivada dunha intervención quirúrxica. Nacera na Coruña en 1931.
 

Morre Giuseppe Tavani, un dos maiores expertos na lírica medieval galego portuguesa
O profesor romano tiña 95 anos

Morre Giuseppe Tavani, un dos maiores expertos na lírica medieval galego portuguesa

Á súa constancia investigadora débense algúns estudos canónicos do corpus da lírica medieval galego portuguesa: A poesía lírica galego-portuguesa (1986), A poesía de Airas Nunez (1992) ou en colaboración con Giulia Lanciani As cantigas de escarnio (1995). O profesor romano Giuseppe Tavani morreu esta sexta feira aos 95 anos.
 

As persoas detrás da épica percebeira
O filme 'Entre a onda e a rocha' estréase en nove salas

As persoas detrás da épica percebeira

Enfróntanse cara a cara co mar bravo de occidente. Desafían a potencia desatada da natureza. Obteñen, a cambio e se sobreviven, o cotizado froito do pollicipes pollicipes. Até aquí, o relato metade épico, metade romántico, que acompaña os percebeiros. Pero detrás del existen as persoas. Sobre elas trata o documental Entre a onda e a rocha, que esta sexta feira se estreou en oito salas galegas e unha madrileña.
 

A cultura e a súa xestión máis alá do institucional
Un libro xunta reflexións sobre as marxes culturais

A cultura e a súa xestión máis alá do institucional

Non só de “grandes nomes” e as súas “achegas estilísticas e capacidades expresivas” vive a cultura. Esa é apenas a súa face alumeada. Na outra parte, “moito máis descoidada”, atópase “o traballo colectivo, as colaboracións de artistas en talleres, en espazos independentes” que conforman “unha realidade paralela ao sistema de arte institucional”. Sobre esta xeografía reflexiona o volume colectivo Im-pulsos creativos (Axóuxere, 2018).
 

x